Diyet Bittiğinde Kilo Almamak İçin Ne Yapılır?

Diyet bittiğinde kilo almamak, kilo verme sürecinin belki de en çok merak edilen aşamalarından biridir. Hedef kilosuna ulaşan birçok kişi, "Ya verdiğim kilolar geri gelirse?" sorusunu kendine sormaya başlar. Aslında bu endişe oldukça yaygındır. Çünkü yalnızca kilo vermek değil, kazanılan sağlıklı alışkanlıkları uzun vadede sürdürebilmek de bu sürecin önemli bir parçasıdır. İyi haber ise, günlük yaşamda uygulanabilecek küçük ama düzenli alışkanlıkların verilen kiloları korumaya yardımcı olabilmesidir. Peki diyet sonrasında nelere dikkat edilmeli ve eski alışkanlıklara dönmeden bu denge nasıl korunabilir?

Eski Düzene Dönmeli mi?

Hedef kiloya ulaşıldığında birçok kişi "Artık diyet bitti." diyerek eski beslenme alışkanlıklarına dönmek isteyebilir. Oysa kilo verme sürecinde kazanılan alışkanlıklar, yalnızca diyet dönemine ait değildir. Asıl amaç belirli bir süre "diyet yapmak" değil, günlük yaşamda sürdürülebilecek bir beslenme düzeni oluşturabilmektir. Düşünün bir evi büyük emeklerle temizledikten sonra ertesi gün her şeyi tekrar dağıtmak istemezsiniz. Beslenme düzeni de buna benzer. Emek verilen alışkanlıkları korumak, çoğu zaman yeniden başlamaktan daha kolay olabilir. Üstelik "Artık istediğim kilodayım." düşüncesi bazen bu sürecin en büyük sürprizlerinden biri olabilir. Bir anda kahvaltılar eskiye döner, akşam atıştırmaları geri gelir ve hafta sonları "Bugün sayılmaz." cümlesi sık sık duyulmaya başlanabilir. Küçük görünen bu değişiklikler zamanla eski alışkanlıkların sessizce geri dönmesine neden olabilir. Oysa hedef kiloya ulaşmak aslında yeni bir başlangıçtır; bitiş çizgisi değil. Kendinizi sürekli kısıtlamadan ama kazandığınız dengeli alışkanlıkları da bırakmadan ilerlemek, bu sürecin en keyifli taraflarından biridir. Sonuçta mesele ömür boyu diyet yapmak değil, ömür boyu sürdürülebilecek bir yaşam düzeni oluşturabilmektir.

Alışkanlıklar Devam Etmeli

Kilo koruma sürecinde en önemli konulardan biri günlük alışkanlıkların devam etmesidir.

• Düzenli öğün planı oluşturmak
• Gün içinde yeterli su tüketmeye özen göstermek
• Hareketli bir yaşam tarzını sürdürmek
• Sebze, meyve ve lif kaynaklarına beslenmede yer vermek
• Uzun süre aç kalmamaya dikkat etmek
• Uyku düzenini mümkün olduğunca korumaya çalışmak

Bu alışkanlıklar yalnızca diyet döneminde değil, sonrasında da günlük yaşamın doğal bir parçası haline gelebilir. Sonuçta diyet bavula kaldırılan bir kıyafet değil, yaşamın içine yavaş yavaş yerleşen bir rutin olmalıdır. Aslında bu alışkanlıkları diş fırçalamaya benzetebilirsiniz. Bir süre yaptıktan sonra "Artık dişlerim temiz, bırakayım." demiyorsanız, sağlıklı alışkanlıkların da benzer şekilde devam etmesi gerekir. İlk başlarda plan yapmak biraz çaba isteyebilir, ancak zamanla bunlar düşünmeden yaptığınız günlük rutinlere dönüşebilir. İşin güzel tarafı da tam olarak budur; bir süre sonra sağlıklı seçimler size ekstra bir görev gibi gelmemeye başlar. Elbette bazen planlar değişebilir, bazen canınız farklı şeyler isteyebilir. Önemli olan tek bir günü değil, genel düzeni koruyabilmektir. Çünkü uzun vadede fark yaratan şey, ara sıra yapılan mükemmel seçimler değil; her gün tekrar edilen küçük ve sürdürülebilir alışkanlıklardır.

Alışkanlıklarla İlgilenin

Hedef kiloya ulaştıktan sonra bazı kişiler neredeyse her gün tartıya çıkmaya başlayabilir. Oysa tartıdaki küçük değişimler gün içinde farklı nedenlerle değişebilir. Bunun yerine şu noktalara dikkat etmek daha anlamlı olabilir.

• Enerji seviyeniz
• Günlük hareket alışkanlığınız
• Kıyafetlerinizin üzerinizdeki duruşu
• Düzenli beslenmeye devam edip etmediğiniz
• Kendinizi nasıl hissettiğiniz

Çünkü bazen tartı sessiz kalırken günlük alışkanlıklar size çok daha değerli bilgiler verebilir. Üstelik tartı, gün içinde yaşanan her küçük değişimi tek başına açıklayamaz. Sabah gördüğünüz rakam yüzünden bütün gün moralinizi bozmak yerine, son zamanlarda kendinizi daha enerjik hissedip hissetmediğinize de bakın. Belki eskiden nefes nefese çıktığınız merdivenleri şimdi daha rahat çıkıyorsunuz ya da dolabın en arkasındaki pantolon artık çok daha rahat oluyor. Bunlar da en az tartıdaki sayı kadar sevindirici gelişmelerdir. Sonuçta tartı sadece rakam gösterir; ama günlük yaşamınızdaki küçük değişimler, emeklerinizin karşılığını çok daha net anlatabilir. Hatta bazen en güzel haberi tartı değil, uzun zamandır giymediğiniz bir kıyafet verebilir.

Denge Kurun

Kilo koruma döneminde en sık yapılan hatalardan biri, sevilen yiyecekleri tamamen hayatından çıkarmaya çalışmaktır. Oysa tamamen yasaklayıcı yaklaşımlar bazı kişiler için uzun süre sürdürülebilir olmayabilir. Bu durum bazen gereğinden fazla yeme isteğini de beraberinde getirebilir. Elbette bu, her canınız çekeni sınırsız tüketmek anlamına gelmez. Önemli olan denge kurabilmektir. Sonuçta bir dilim pasta bütün emeği silmez. Asıl mesele, o tek dilimden sonra "Madem yedim, bari tatlı dolabını da bitireyim." diye düşünmemektir. Sağlıklı beslenme, sevdiğiniz yiyeceklerle tamamen vedalaşmak değil; onlara günlük yaşamınızda dengeli bir yer açabilmektir. Çünkü hiçbir yiyecek tek başına sizi hedefinize ulaştırmadığı gibi, tek başına hedefinizden de uzaklaştıramaz. Ara sıra sevdiğiniz bir lezzetin tadını çıkarmak, beslenme düzeninizin bozulduğu anlamına gelmez. Sonuçta hayat sadece salata kâsesinden ibaret değil; önemli olan salata ile pastanın yerini karıştırmamak ve ikisi arasında denge kurabilmektir.

Küçük Değişimleri Fark Edin

Kilo koruma sürecinde küçük değişimleri erkenden fark etmek faydalı olabilir. Örneğin;

• Hareket etmeyi azaltmak
• Sürekli dışarıdan yemek söylemeye başlamak
• Su tüketimini ihmal etmek
• Öğün düzeninin bozulması
• Atıştırmalıkların giderek artması

Bu gibi küçük alışkanlıklar zaman içinde birikerek beslenme düzenini etkileyebilir. Bir çiçeği günlerce sulamayı unutursanız değişimi bir anda değil, yavaş yavaş fark edersiniz. Günlük alışkanlıklar da buna benzer şekilde ilerleyebilir. İşin ilginç yanı, bu değişiklikler çoğu zaman "Bir kereden bir şey olmaz." düşüncesiyle başlar. Bir gün yürüyüşü ertelemek, ertesi gün su içmeyi unutmak, sonra da hazır yemek sipariş etmek derken küçük alışkanlıklar sessizce yer değiştirebilir. Elbette herkesin böyle günleri olabilir; önemli olan bunun kalıcı bir rutine dönüşmesine izin vermemektir. Ara sıra kendinize "Son zamanlarda hangi alışkanlıklarım değişti?" diye küçük bir kontrol yapmak bile farkındalık kazandırabilir. Çünkü büyük değişimler çoğu zaman küçük adımlarla başlar; hem olumlu hem de olumsuz olanlar. Neyse ki küçük alışkanlıklar nasıl yavaş yavaş oluşuyorsa, onları yeniden değiştirmek de aynı şekilde küçük ama düzenli adımlarla mümkündür.

Hayattan Uzaklaşmak Gerekmez

Kilo koruma sürecinde birçok kişi, sosyal ortamlarda ne yiyeceğini düşünmekten keyif almak yerine stres yaşamaya başlayabilir. Oysa doğum günleri, aile yemekleri, tatiller, arkadaş buluşmaları ve iş yemekleri günlük yaşamın doğal bir parçasıdır. Sağlıklı beslenme, bu güzel anlardan tamamen uzak durmayı değil; onlarla dengeli bir şekilde yaşamayı öğrenmeyi amaçlar. Elbette özel günlerde sevdiğiniz bir yemeğin tadını çıkarmak veya doğum günü pastasından küçük bir dilim yemek, bütün düzenin bozulduğu anlamına gelmez. Önemli olan tek bir öğüne odaklanmak yerine, sonrasında günlük beslenme alışkanlıklarınıza kaldığınız yerden devam edebilmektir. Sonuçta en güzel anılar çoğu zaman aynı sofranın etrafında birikir. O sofrada sürekli kalori hesabı yapmak yerine sevdiklerinizle geçirdiğiniz anların tadını çıkarmak da sağlıklı yaşamın önemli bir parçasıdır. Çünkü sürdürülebilir beslenme, hayatı ertelemek değil; hayatın içinde dengeyi koruyabilmektir.

Hareket Etmeye Devam Edin

Kilo verme sürecinde kazanılan hareket alışkanlığını sürdürmek de önemlidir. Bunun mutlaka yoğun egzersizler olması gerekmez.

• Günlük yürüyüş yapmak
• Merdiven kullanmak
• Ev işlerine daha fazla katılmak
• Kısa yürüyüş molaları vermek
• Gün içinde uzun süre hareketsiz kalmamaya çalışmak

Bazen en büyük farkı spor salonunda geçirilen iki saat değil, gün içine yayılan küçük hareketler oluşturabilir. Asansör yerine merdiveni seçmek kulağa küçük gelebilir ama bu küçük seçimler zamanla büyük alışkanlıklara dönüşebilir. Hareket etmek için her zaman spor kıyafetlerini giyip saatlerce egzersiz yapmanız da gerekmez. Sevdiğiniz bir müziği açıp kısa bir yürüyüşe çıkmak ya da telefonda konuşurken birkaç dakika ayakta dolaşmak bile gününüze hareket katabilir. Arabanızı biraz daha uzağa park etmek veya bir durak önce inmek de düşündüğünüzden daha fazla hareket etmenizi sağlayabilir. Bu küçük seçimler ilk başta önemsiz gibi görünse de zamanla günlük rutininizin doğal bir parçası haline gelebilir. Sonuçta önemli olan bir gün çok hareket etmek değil, her gün biraz hareket edebilmektir. Çünkü vücudumuz büyük değişimlerden çok, düzenli olarak tekrar edilen küçük alışkanlıkları daha iyi hatırlar.

En Büyük Hata

Hedef kiloya ulaştıktan sonra birçok kişi farkında olmadan rahatlayabilir. "Artık istediğim kilodayım.", "Bugünlük bir şey olmaz." ya da "Yarın yine dikkat ederim." gibi düşünceler zaman zaman herkesin aklından geçebilir. Elbette ara sıra planın dışına çıkmak gayet normaldir. Ancak bu düşüncelerin sık sık tekrarlanması, zamanla eski alışkanlıkların geri dönmesine neden olabilir. İşte bu yüzden kilo koruma sürecinde önemli olan tek bir gün değil, günlük alışkanlıkların genel gidişatıdır. Bir gün farklı beslenmeniz bütün süreci değiştirmez; fakat bu durumun sürekli hale gelmesi zamanla etkisini gösterebilir. Bunu merdiven çıkmaya benzetebilirsiniz. Tek bir basamak sizi en üst kata çıkarmaz ama her gün atılan küçük adımlar sonunda hedefe ulaştırır. Aynı şekilde küçük ama düzenli alışkanlıklar da verilen kiloları korumanın en önemli yardımcılarından biridir. Bu nedenle "Nasıl olsa oldu bitti." demek yerine, "Bugün de elimden geleni yaparım." demek uzun vadede çok daha sürdürülebilir bir yaklaşım olabilir.

Kilo Korumanın Sırrı

Kilo koruma süreci, hiç hata yapmadan ilerlemek anlamına gelmez. Günlük yaşamın içinde planlar bazen değişebilir ve bu son derece doğaldır.

• Bazen dışarıda yemek yenebilir.
• Bazen uzun zamandır canınızın çektiği bir tatlı tercih edilebilir.
• Bazen arkadaşlarla yapılan bir kahve molasında küçük bir tatlı yenebilir.
• Bazen tatilde beslenme düzeni her zamanki gibi ilerlemeyebilir.
• Bazen yoğun iş temposu nedeniyle öğün saatleri değişebilir.
• Bazen doğum günü, kutlama veya aile yemeği gibi özel günlerde planın dışına çıkılabilir.
• Bazen yürüyüş yapmak yerine dinlenmeyi tercih edebilirsiniz.
• Bazen de sadece canınız sevdiğiniz bir yemeği yemek isteyebilir.

Bunların hiçbiri tek başına bütün emeğinizin boşa gittiği anlamına gelmez. Önemli olan, yaşanan küçük değişiklikleri kalıcı alışkanlıklara dönüştürmemektir. Çünkü sağlıklı yaşam kısa süreli bir hedef değil, uzun vadede sürdürülebilen alışkanlıkların toplamıdır. Bir gün planın dışına çıkmanız, ertesi gün yeniden denge kuramayacağınız anlamına gelmez. Kendinize karşı anlayışlı olmak ve küçük sapmalardan sonra kaldığınız yerden devam edebilmek, bu yolculuğun en değerli parçalarından biridir. Üstelik hayat her zaman plana göre ilerlemez. Bazen beklenmedik davetler çıkar, bazen yoğun bir gün geçirirsiniz, bazen de sadece canınız sevdiğiniz bir yemeği yemek ister. Önemli olan bu anlarda kendinizi suçlamak değil, ertesi gün normal düzeninize geri dönebilmektir. Çünkü verilen kiloları korumanın sırrı kusursuz olmak değil; sürdürülebilir alışkanlıkları yaşamın doğal bir parçası haline getirebilmektir. Sonuçta en büyük başarı, hedef kiloya ulaşıp orada kalabilmek ve bunu yaparken hayatın keyifli anlarından da vazgeçmemektir. Unutmayın; sağlıklı yaşam, sürekli "diyet yapıyorum" demek değil, zamanla sağlıklı seçimleri düşünmeden yapabildiğiniz bir yaşam tarzı oluşturmaktır.

Uyarı: Bu sitedeki içerikler yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve herhangi bir sağlık hizmetinin yerine geçmez.